1,1K

Hortensja krzewiasta

Hortensja krzewiasta, znana również jako hortensja drzewiasta, to jeden z najpiękniejszych i najbardziej wszechstronnych krzewów ozdobnych. Jej bujne, kuliste kwiatostany w odcieniach bieli, różu i czerwieni zachwycają swoim urokiem przez całe lato, a nawet jesienią. Co więcej, hortensja krzewiasta jest wyjątkowo odporna na mróz i kwitnie na pędach tegorocznych, co czyni ją mniej wymagającą w uprawie niż inne gatunki hortensji, podobnie jak rododendron. W tym artykule dowiesz się wszystkiego o hortensji krzewistej – od jej historii i pochodzenia, przez wybór odpowiedniej odmiany, sadzenie i pielęgnację, aż po ochronę przed chorobami i szkodnikami.

Hortensja krzewiasta – Historia i pochodzenie

Hortensja krzewiasta (Hydrangea arborescens) pochodzi ze wschodniej części Ameryki Północnej, gdzie rośnie dziko w lasach liściastych i na wilgotnych terenach. Pierwsze wzmianki o tym gatunku pochodzą z XVIII wieku, kiedy to europejscy botanicy zaczęli sprowadzać hortensje z Ameryki do Europy. Od tego czasu hortensja krzewiasta zyskała ogromną popularność jako roślina ozdobna, a hodowcy nieustannie pracują nad tworzeniem nowych, coraz piękniejszych odmian.

Hortensja krzewiasta – Odmiany

Hortensja krzewiasta (Hydrangea arborescens) to gatunek o szerokiej gamie odmian, różniących się między sobą kolorem, wielkością i kształtem kwiatostanów, a także pokrojem i wysokością krzewów, które mogą być sadzone w pojemnikach. Wiele z nich powstało dzięki pracy hodowców, którzy krzyżują różne odmiany, aby uzyskać nowe kolory, kształty i cechy. Oto kilka z najpopularniejszych odmian hortensji krzewiastej:

• Annabelle – klasyczna i niezwykle popularna odmiana o białych, kulistych kwiatostanach, dorastająca do 1,5 m wysokości. Kwiatostany Annabelle mogą osiągać imponujące rozmiary, nawet do 30 cm średnicy.  
• Grandiflora – podobna do Annabelle, ale o jeszcze większych kwiatostanach i dłuższym okresie kwitnienia, trwającym od lipca do października.  
• Incrediball – odmiana o olbrzymich, białych kwiatostanach, dorównujących rozmiarom piłki siatkowej. Pędy Incrediball są mocne i sztywne, dzięki czemu nie wyginają się pod ciężarem kwiatów.  
• Pink Annabelle (Invincibelle Spirit) – pierwsza różowa odmiana hortensji krzewistej, o dużych, kulistych kwiatostanach. Jej intensywnie różowe kwiaty stanowią piękny akcent w ogrodzie. Pink Annabelle, podobnie jak inne odmiany hortensji krzewistej, preferuje glebę o kwaśnym odczynie.  
• Candybelle Marshmallow to nowa odmiana, która może być używana do tworzenia bukietowych kompozycji. – odmiana o kwiatach w kolorze łososioworóżowym, wprowadzona na rynek w 2019 roku. Candybelle Marshmallow dorasta do około 1 m wysokości.  
• Candybelle Bubblegum – odmiana o jasnoróżowych kwiatach, tworząca zwarte i niskie krzewy.  
• Strong Annabelle – ulepszona wersja Annabelle o sztywniejszych pędach, które nie uginają się pod ciężarem kwiatów. Strong Annabelle to doskonały wybór do ogrodów, gdzie wieje silny wiatr.  
• Hayes Starbust – odmiana o półpełnych, gwiazdkowatych kwiatach w kolorze białym, zebranych w lekko spłaszczone kwiatostany.  
• White Dome – odmiana o białych, kopulastych kwiatostanach, dorastająca do 1-1,5 m wysokości, idealna do tworzenia żywopłotów..  
• Invincibelle Spirit – odmiana o intensywnie różowych kwiatach, kwitnąca obficie przez całe lato.  

Hortensja krzewiasta – Wymagania glebowe i stanowiskowe

Hortensja krzewiasta najlepiej rośnie na stanowiskach półcienistych, osłoniętych od wiatru. W takich warunkach jej kwiaty rozwijają się najpiękniej, a liście zachowują zdrowy wygląd. Gleba powinna być żyzna, próchnicza, lekko wilgotna i o odczynie kwaśnym lub lekko kwaśnym (pH 4,5-6). Kwaśny odczyn gleby jest niezbędny dla prawidłowego wzrostu i rozwoju hortensji, ponieważ umożliwia jej pobieranie składników odżywczych. Hortensja krzewiasta toleruje również stanowiska słoneczne, ale wówczas wymaga częstszego podlewania, aby gleba nie przesychała. Warto również zaznaczyć, że hortensja krzewiasta jest tolerancyjna na zanieczyszczenia powietrza, co czyni ją idealną rośliną do ogrodów miejskich.   

Obniżanie pH gleby:

Jeśli gleba w Twoim ogrodzie ma odczyn zasadowy, możesz obniżyć jej pH, stosując kwaśny torf, siarczan glinu lub siarkę. Kwaśny torf można wymieszać z glebą podczas sadzenia hortensji, a siarczan glinu lub siarkę można stosować w postaci roztworu do podlewania.   

Hortensja krzewiasta – Sadzenie

Kiedy sadzić?

Hortensję krzewiastą najlepiej sadzić wiosną (od marca do maja) lub jesienią (od września do października). Wiosenne sadzenie hortensji krzewiastej daje roślinie czas na aklimatyzację i rozwinięcie systemu korzeniowego przed nadejściem upałów, natomiast jesienne sadzenie pozwala hortensji ukorzenić się przed zimą. Rośliny kupowane w doniczkach można sadzić przez cały sezon wegetacyjny, o ile zapewnimy im odpowiednie warunki – wilgotne podłoże i ochronę przed silnym słońcem.  

Jak sadzić?

1. Wybierz odpowiednie stanowisko, zgodnie z wymaganiami opisanymi powyżej.
2. Wykop dołek o głębokości i szerokości dwukrotnie większej niż bryła korzeniowa sadzonki.  
3. Na dnie dołka umieść warstwę drenażową z grubego żwiru lub keramzytu, jeśli gleba jest ciężka i zbita. Drenaż zapobiega gromadzeniu się wody wokół korzeni i chroni je przed gniciem.  
4. Wymieszaj ziemię z wykopanego dołka z kompostem lub kwaśnym torfem, aby poprawić jej strukturę i żyzność dla roślin ogrodowych.. Kompost i kwaśny torf dostarczają hortensji niezbędnych składników odżywczych i zakwaszają glebę.  
5. Umieść sadzonkę w dołku na takiej samej głębokości, na jakiej rosła w doniczce.  
6. Uzupełnij dołek przygotowaną mieszanką ziemi, ugnieć ją delikatnie wokół rośliny i obficie podlej. 
7. Wyściółkuj glebę wokół hortensji korą sosnową, aby ograniczyć parowanie wody i zachować kwaśny odczyn podłoża. Ściółkowanie chroni również korzenie przed przegrzaniem i przemarznięciem, co zwiększa ich łatwość w adaptacji do zmieniających się warunków.   

Hortensja krzewiasta – Pielęgnacja

Podlewanie: należy dbać o odpowiednią wilgotność, aby rośliny mogły łatwo znosić zmiany temperatury.

Hortensja krzewiasta lubi wilgotne podłoże, dlatego należy ją regularnie podlewać, zwłaszcza w okresach suszy. W upalne dni może wymagać nawet dwukrotnego podlewania. Podlewaj obficie, najlepiej rano lub wieczorem, używając wody o temperaturze zbliżonej do temperatury otoczenia. Unikaj przelania, które może prowadzić do gnicia korzeni hortensji ogrodowej.   

Nawożenie:

Hortensję krzewiastą nawozimy od wiosny do końca lipca, stosując nawozy przeznaczone specjalnie dla hortensji lub roślin kwaśnolubnych. Nawozy te zawierają odpowiednio zbilansowane proporcje składników odżywczych, niezbędnych dla prawidłowego wzrostu i kwitnienia hortensji. Można stosować nawozy granulowane, płynne lub w żelu, aby wspierać wzrost borówki.. Nawozy granulowane rozsypuje się wokół rośliny i miesza z wierzchnią warstwą gleby, a nawozy płynne i w żelu rozcieńcza się z wodą i stosuje do podlewania. Unikaj nawozów zawierających wapń, który może prowadzić do chlorozy liści. Jesienią warto zasilić hortensję nawozami organicznymi, takimi jak kompost lub obornik. Nawozy organiczne poprawiają strukturę gleby, dostarczają składników odżywczych i zakwaszają podłoże.   

Cięcie:

Hortensja krzewiasta kwitnie na pędach tegorocznych, dlatego cięcie wykonujemy wczesną wiosną (marzec-kwiecień), przed rozpoczęciem wegetacji. Kwitnienie na pędach tegorocznych oznacza, że hortensja krzewiasta wytwarza pąki kwiatowe na nowych pędach, które wyrosły w tym samym roku. Dzięki temu jest mniej narażona na przemarzanie pąków i kwitnie niezawodnie co roku. Pędy skracamy nisko nad ziemią, na wysokości około 20-30 cm. Usuwamy również pędy stare, suche, połamane i krzyżujące się. Cięcie hortensji krzewistej pobudza roślinę do wytwarzania nowych pędów i obfitego kwitnienia, co znacznie zwiększa ilość kwiatów hortensji.   

Zimowanie:

Hortensja krzewiasta jest mrozoodporna i zazwyczaj dobrze zimuje w gruncie. W chłodniejszych rejonach kraju warto jednak zabezpieczyć podstawę krzewu kopczykiem z kory lub torfu. Kopczyk chroni korzenie przed przemarznięciem, zwłaszcza w przypadku młodych roślin.   

Podpory:

Niektóre odmiany hortensji krzewistej, zwłaszcza te o dużych kwiatostanach, mogą wymagać podpór, aby zapobiec wyginaniu się pędów pod ciężarem kwiatów. Jako podpory można stosować paliki, obręcze lub podpory w kształcie litery „U”.   

Zmiana barwy kwiatów może być zaskakująca i dodać uroku twojemu ogrodowi.

U niektórych odmian hortensji krzewistej, np. u Pink Annabelle, można wpływać na kolor kwiatów poprzez zmianę pH gleby. Aby uzyskać niebieskie kwiaty, należy zakwasić glebę, stosując siarczan glinu lub siarkę. Z kolei dodanie dolomitu do gleby podniesie jej pH i sprawi, że kwiaty będą różowe.   

Hortensja krzewiasta – Choroby i szkodniki

Hortensja krzewiasta jest stosunkowo odporna na choroby i szkodniki, ale może zostać zaatakowana przez:

Choroby:

• Mączniak prawdziwy: objawia się białym, mączystym nalotem na liściach. Aby zapobiec mączniakowi, należy unikać przenawożenia azotem i zapewnić roślinie odpowiednią wilgotność powietrza.  
• Szara pleśń: powoduje powstawanie szarych, puszystych nalotów na liściach i pędach. Szara pleśń rozwija się w warunkach dużej wilgotności, dlatego należy unikać nadmiernego podlewania i zapewnić roślinie dobrą cyrkulację powietrza.  
• Plamistość liści: objawia się różnymi plamami na liściach. Plamistość liści może być spowodowana przez różne czynniki, takie jak grzyby, bakterie lub wirusy.  
• Chloroza: Powoduje żółknięcie liści, co może być oznaką, że roślina potrzebuje przycinania.. Chloroza jest zazwyczaj spowodowana niedoborem żelaza lub zbyt wysokim pH gleby.  
• Zgnilizna korzeni: atakuje korzenie i podstawę pędu. Zgnilizna korzeni jest zazwyczaj spowodowana przez grzyby, które rozwijają się w wilgotnym i źle przepuszczalnym podłożu.  

Szkodniki:

• Mszyce: wysysają soki z rośliny. Mszyce można zwalczać za pomocą oprysków z insektycydów lub naturalnych preparatów, takich jak wyciąg z czosnku lub pokrzywy.  
• Nicienie: powodują deformacje korzeni i pędów. Nicienie są trudne do zwalczania, dlatego warto zapobiegać ich pojawieniu się, stosując zdrowe sadzonki hortensji krzewiastej i dbając o odpowiednie warunki uprawy.  
• Przędziorki: żerują na spodniej stronie liści. Przędziorki można zwalczać za pomocą oprysków z akarycydów lub naturalnych preparatów, takich jak wyciąg z pokrzywy lub mniszka lekarskiego.  
• Ślimaki: uszkadzają liście i pędy. Ślimaki można zwalczać za pomocą pułapek, preparatów chemicznych lub naturalnych metod, takich jak rozsypywanie popiołu lub trocin wokół roślin.  

W przypadku wystąpienia chorób lub szkodników na hortensjach należy zastosować odpowiednie środki ochrony roślin, dostępne w szkółkach ogrodniczych. Pamiętaj, aby zawsze stosować się do zaleceń producenta i zachować ostrożność podczas stosowania środków chemicznych.

Hortensja krzewiasta – Zastosowanie w ogrodzie

Hortensja krzewiasta to roślina o szerokim zastosowaniu w ogrodzie. Można ją sadzić:

• pojedynczo, jako soliter, gdzie będzie przyciągać wzrok swoimi pięknymi kwiatostanami,
• w grupach, tworząc efektowne kompozycje kolorystyczne, np. łącząc odmiany o białych i różowych kwiatach,
• wzdłuż ścieżek i alejek, tworząc kwitnące obwódki,
• na rabatach, w towarzystwie innych roślin, np. bylin, traw ozdobnych lub krzewów liściastych,
• w donicach, na tarasach i balkonach, gdzie będzie stanowić piękną ozdobę.

Hortensja krzewiasta doskonale komponuje się z innymi roślinami kwitnącymi latem, takimi jak lilie, jeżówki, floksy czy trawy ozdobne. Można ją również sadzić pod koronami drzew, tworząc naturalistyczne kompozycje.   

Rośliny towarzyszące hortensji ogrodowej:

Hortensja krzewiasta dobrze rośnie w towarzystwie innych roślin, które preferują podobne warunki glebowe i stanowiskowe. Oto kilka przykładów roślin ogrodowych, które można sadzić w pobliżu hortensji krzewiastej:

• Dziurawiec ozdobny 'Hidcote’ (Hypericum) – niski krzew o żółtych kwiatach, kwitnący przez całe lato.  
• Jaśminowiec wonny (Philadelphus) – krzew o sztywnych pędach i pachnących, kremowobiałych kwiatach.  
• Krzewuszka cudowna 'Bristol Ruby’ (Weigela) – krzew o rubinowoczerwonych kwiatach, kwitnący w czerwcu i lipcu.  
• Lilak Meyera 'Palibin’ (Syringa) – miniaturowa odmiana lilaka o fioletoworóżowych kwiatach.  

Suszone kwiaty:

Zasuszone kwiatostany hortensji krzewistej można wykorzystać do tworzenia suchych bukietów i innych dekoracji. Aby zasuszyć kwiaty, należy ściąć je przed pełnym rozkwitem i powiesić w przewiewnym miejscu, kwiatostanami w dół.   

Hortensja krzewiasta w donicach

Hortensję krzewiastą można z powodzeniem uprawiać w donicach na tarasach i balkonach. W tym celu należy wybrać donicę o pojemności co najmniej 10 litrów, z odpływem, aby zapobiec gromadzeniu się wody. Do sadzenia hortensji w donicach najlepiej użyć specjalnego podłoża dla hortensji lub roślin kwaśnolubnych. Rośliny w donicach wymagają regularnego podlewania i nawożenia, a zimą należy je przenieść do chłodnego pomieszczenia, gdzie temperatura utrzymuje się na poziomie kilku stopni powyżej zera.   

Podsumowanie

Hortensja krzewiasta to piękny i łatwy w uprawie krzew ozdobny, który może stać się prawdziwą ozdobą każdego ogrodu. Jej bujne kwiatostany, szeroka gama odmian i niewielkie wymagania sprawiają, że jest to roślina chętnie wybierana przez ogrodników. Co więcej, hortensja krzewiasta kwitnie na pędach tegorocznych, co oznacza, że nawet jeśli przemarznie zimą, odbije wiosną i zakwitnie w tym samym roku. Pamiętając o podstawowych zasadach sadzenia i pielęgnacji, możemy cieszyć się jej urokiem przez wiele lat. Posadź hortensję krzewiastą w swoim ogrodzie i ciesz się jej pięknem!